Wat is een bijgerecht?

banshanIn Korea heeft men rijsttafels (hanjeongsik) met vele bijgerechten (banshan). In Indonesie omringt men de schaal nasi met schaaltjes groente (sayur-mayur) en vlees en vis (lauk-pauk).
Wat is eigenlijk een bijgerecht?

Europese klassieke definitie
Een middelgroot gerecht, meestal groenten (met inbegrip van granen), dat wordt geserveerd op het zelfde bord of apart, naast het hoofdgerecht, en dat meer is dan een kruiderij.
Dat is een definitie vanuit de klassieke gedachte dat er een hoofdgerecht is in de vorm van een stuk vlees of vis.
De indonesische en koreaanse definitie van bijgerecht is juist andersom: dat wat bij de rijst geserveerd wordt!

Op onze website hanteren we onze eigen definitie:
Een bijgerecht is een klein en eenvoudig geserveerd gerecht als toevoeging aan een gang van de maaltijd, zonder dat het daarvan een essentieel onderdeel vormt. Het kan vervangen of weggelaten worden.
Aardappelgerechten en groentegerechten vind je op onze website niet onder bijgerechten, maar in de receptcategorie groente.

Voorbeelden per regio:

Nederland
Rauwkost wortel en kool
Appelmoes
Stoofpeertjes
Fruitgelei bij pate of wild
Komkommer, plakjes in azijn
Radijsjes, rauwkost of ingelegd
Witlofsalade

Nederlands-Indische keuken
Kroepoek
Empeng
Loempia
Pisang Goreng
Atjar Tjampoer
Sambal
Seroendeng

Engeland
Piccalilly
Chutney

Italie
(contorni)
In sommige culturen zijn afgeladen tafels niet gebruikelijk. In Italie worden de onderdelen van de maaltijd bij voorkeur na elkaar geserveerd, dus in aparte gangen. Ons klassieke bijgerecht, appelmoes of appelcompote, zou daar als aparte gang geserveerd kunnen worden.
Wordt er toch een klein bijgerecht geserveerd, contorno genoemd, dan is dat bij de secondo piatto bestaande uit vlees of vis. Het bijgerecht is dan een aardappelgerecht of polenta, warmbereide groente of paddestoelen of salade. Bekende en klassieke Italiaanse bijgerechten zijn
Involtini
Caponata
Peperonata
Parmigiana
Salvia fritta
Pomodori gratinati
Insalata di arance
Insalata di farro
Orzo o cereali misti
Frittelle di fiori d’acacia
Fagioli all’uccelletto
Funghi trifolati

Spanje
(guarnición, acompañamientos)
In Spanje geldt dat alles wat bij vlees geserveerd wordt, een Guarnición is.
Brood, rijst, pasta, aardappel, salade, groente. Het loopt uiteen van een complex groentegerecht tot wat wij een garnering zouden noemen.
Bekende  en klassieke bijgerechten:
Geroosterde of geconfijte paprika
Patatas bravas
Salsa

Frankrijk
(garnitures, accompagnements)
Franse bijgerechten zijn vaak aardappelgerechten of warme groentegerechten, zoals Ratatouille.
Aardappel-kaas gratin (ook zucchini of broccoli)
Bloemkool puree
Groente souffle

Duitsland
(Sättigungsbeilage)
Duitse bijgerechten zijn meestal van zetmeel: pasta, rijst, aardappel, knollen, knoedel, polenta, erwtenpuree.
Knödeln
Spaetzle
Rösti
Koolsla

Balkan
In de Balkan kent men een culinaire traditie onder de naam Meze. Allerlei hapjes voor bij de borrel, zoals de spanjaarden hun tapas hebben.
Veel hapjes kun je als bijgerecht beschouwen, en in sommige gevallen wordt het als hoofdgerecht gegeten.

Macedonie
Pindjur, salade spread van groenten gegeten met feta en brood.
Kačamak, polenta, feta en yoghurt
Shopska Salata

Griekse bijgerechten
Sausgerechten: Skordalia, Tzatziki en Melitzanosalata
Met feta gevulde peper
Gigantes Plaki, grote witte bonen in saus
Patates Lemonates, ovengebakken aardappelreepjes
Feta Bouyiourdi, pittige salade van gebakken feta met tomaat
Stafylia sti Skhara, gebakken druiven
Tourlou tourlou of Briam, ovengebakken groenten
Revithia sto Fourno, gebakken kikkererwten
Pantzaria Salata, bietensalade
Melitzanosalata, aubergine spread
Pligourisalata, bulgur salade, doet denken aan tabouleh
Spanakorizo, rijst met spinazie

Midden Oosten en Noord Afrika
Hummus
Tabouleh
Aubergine salade
Fava paté
Matbucha
Tahini

Afrika
Spinazie en pindakaas
Couscous
Chakalaka

Midden-Amerika & Cariben
Talkari, pompoen puree
Bloemkool met avocado salade
Guacamole
Salsa
Mexico: gebakken bonen

Zuid-Amerika

Brazilie
Vinagrete
Farofa
Feijao tropeiro
Mandioca frito/cozido
Tutu

Peru
Choclo al Comino, grote maiskorrels, gekookt, met boter en komijn
Zoete aardappel geraspt

Equador
Platanos asados con queso, gebakken banaan met kaas

Noord-Amerika
Pickles

Azie

India
Chutney
Tarka Dal
Saag / palak, spinzie met kruiden

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>